Paslanmaz sac ağırlığı kalınlık x en x boy x yoğunluk ile hesaplanır. Kaliteye göre yoğunluk tablosu, kalınlığa göre kg/m² değerleri, standart ebatlar ve rulo hesabı örneklerle anlatıldı.
Sac hesabı göründüğünden basittir, çünkü birimler birbirini götürür. 1 m² alana sahip 1 mm kalınlıkta bir sac, 1000 cm³ hacim demektir. Yoğunluk g/cm³ cinsinden verildiğinde bu hacmin kütlesi doğrudan kilogram olarak çıkar. Yani kalınlığı milimetre, boyutları metre alırsanız, çarpımın sonucu kilogramdır.
Formül şöyledir: Ağırlık (kg) = kalınlık (mm) x en (m) x boy (m) x yoğunluk (g/cm³). Alan yerine metrekare kullanmak isterseniz kalınlık x yoğunluk size 1 m² sacın kg değerini verir, onu alanla çarparsınız. Bu değer kalınlığa göre tabloda aşağıda yer alıyor.
Hesaptaki tek değişken yoğunluktur ve kalite ailesine göre küçük ama gerçek farklar gösterir. Ostenitik kalitelerde molibdenli 316 ailesi biraz daha yoğundur, ferritik kaliteler ise belirgin biçimde daha hafiftir. Aşağıdaki değerler EN 10088-1 standardındaki oda sıcaklığı referanslarıdır.
| Kalite | EN kodu | Yoğunluk (g/cm³) | 1 mm, 1 m² sac (kg) |
|---|---|---|---|
| 304 | 1.4301 | 7,90 | 7,90 |
| 304L | 1.4307 | 7,90 | 7,90 |
| 316 | 1.4401 | 8,00 | 8,00 |
| 316L | 1.4404 | 8,00 | 8,00 |
| 316Ti | 1.4571 | 8,00 | 8,00 |
| 321 | 1.4541 | 7,90 | 7,90 |
| 430 | 1.4016 | 7,70 | 7,70 |
| 409 | 1.4512 | 7,70 | 7,70 |
| 420 | 1.4021 | 7,70 | 7,70 |
Birinci örnek: 2 mm kalınlıkta, 1250 x 2500 mm ebatta 304 levha. Alan 1,25 x 2,5 = 3,125 m². Ağırlık 2 x 3,125 x 7,90 = 49,4 kg çıkar.
İkinci örnek: 3 mm kalınlıkta, 1500 x 3000 mm ebatta 316 levha. Alan 4,5 m². Ağırlık 3 x 4,5 x 8,00 = 108,0 kg olur. Aynı ebat ve kalınlıkta 304 olsaydı 106,7 kg gelirdi, yani fark yaklaşık %1,3 civarındadır.
Üçüncü örnek: 1,5 mm kalınlıkta, 1000 x 2000 mm ebatta 430 levha. Alan 2 m². Ağırlık 1,5 x 2 x 7,70 = 23,1 kg. 430'un ostenitik kalitelere göre bu kadar hafif çıkması, yoğunluk farkının sadece küçük bir ayrıntı olmadığını gösterir; bir ton malzeme siparişinde levha adedi buna göre değişir.

Aşağıdaki tablo teorik değerleri verir. Levha ağırlıkları 304 içindir; 316 için tablodaki kg/m² değerini kullanıp alanla çarpmanız yeterlidir. Ağırlıklar nominal kalınlığa göre hesaplanmış, yuvarlanmış değerlerdir.
| Kalınlık (mm) | 304 kg/m² | 316 kg/m² | 304, 1250 x 2500 (kg) | 304, 1500 x 3000 (kg) |
|---|---|---|---|---|
| 0,5 | 3,95 | 4,00 | 12,3 | 17,8 |
| 0,8 | 6,32 | 6,40 | 19,8 | 28,4 |
| 1,0 | 7,90 | 8,00 | 24,7 | 35,6 |
| 1,5 | 11,85 | 12,00 | 37,0 | 53,3 |
| 2,0 | 15,80 | 16,00 | 49,4 | 71,1 |
| 3,0 | 23,70 | 24,00 | 74,1 | 106,7 |
| 4,0 | 31,60 | 32,00 | 98,8 | 142,2 |
| 5,0 | 39,50 | 40,00 | 123,4 | 177,8 |
| 6,0 | 47,40 | 48,00 | 148,1 | 213,3 |
| 8,0 | 63,20 | 64,00 | 197,5 | 284,4 |
| 10,0 | 79,00 | 80,00 | 246,9 | 355,5 |
| 12,0 | 94,80 | 96,00 | 296,3 | 426,6 |
| 15,0 | 118,50 | 120,00 | 370,3 | 533,2 |
| 20,0 | 158,00 | 160,00 | 493,8 | 711,0 |
Rulo alırken de aynı mantık işler, yalnızca boy yerine ağırlık ve uzunluk arasında dönüşüm yaparsınız. Metre başına ağırlık = kalınlık (mm) x en (m) x yoğunluk. Örneğin 1,0 mm kalınlık ve 1250 mm eninde bir 304 rulo, metre başına 1 x 1,25 x 7,90 = 9,875 kg gelir. 5000 kg'lık bir rulodan bu durumda yaklaşık 506 m şerit çıkar.
Rulodan kesilecek levha adedini hesaplarken bıçak payı, baş ve son kısım firesi ile kenar kırpma da hesaba girer. Bu paylar hat ve işlem tipine göre değiştiği için teklif sürecinde netleştirilir. Rulo ve levha seçiminin işlem mantığını hangi form ne zaman yazısında bulabilirsiniz.
Hesapla tartı arasında küçük farklar görmeniz normaldir. Birincisi kalınlık toleransıdır: haddeden çıkan sacın kalınlığı nominal değerin biraz altında ya da üstünde olabilir ve izin verilen sınırlar EN ISO 9445 gibi ürün standartlarındaki tablolarda tanımlıdır. İkincisi, yüzey koruma filmi, ara kağıt, palet ve çember gibi ambalaj malzemeleri brüt ağırlığa eklenir, net ağırlığa dahil değildir.
Üçüncüsü yuvarlamadır: alan ve yoğunluk değerlerini farklı ondalıkla kullanmak sonucu küçük miktarlarda oynatabilir. Fatura ve irsaliye ağırlığı gerçek tartıya, hesap ise teorik değere dayanır; ikisinin farkını ilk anda hata sanmamak gerekir.

Ebat seçerken önce parçanızı levhanın üzerine nasıl yerleştireceğinizi düşünün. Yaygın piyasa ebatları 1000 x 2000, 1250 x 2500, 1500 x 3000 ve 1220 x 2440 mm (4 x 8 ft) olarak sıralanır. Ürün sayfalarındaki bu aralıklar standart ve sektör referansıdır; mevcut stok ve özel ebatlar teklif sürecinde teyit edilir.
Kalınlık seçimi mukavemetten başlar ama taşıma ve işlemeyle bitmez. Sac, 3 mm'ye kadar çoğunlukla soğuk haddelenmiş sac, 3 mm üstünde ise sıcak haddelenmiş levha olarak anılır; ürün sayfasında da bu ayrım böyle yapılır. Kalın levhanın yüzeyi, soğuk haddelenmiş sacın pürüzsüz 2B yüzeyinden farklıdır.
Ağırlık da pratik kararı etkiler. 3 mm kalınlıkta 1500 x 3000 mm bir 304 levha yaklaşık 107 kg çeker; bu ağırlıkta bir levha genellikle kaldırma ekipmanı gerektirir. İnce ve uzun levhalarda ise dalgalanma ve düzlük sapması daha kolay fark edilir. Bu yüzden işlenecek parçaya uygun ebatı seçmek, hem fireyi hem elleçleme kolaylığını belirler.
| Ebat (mm) | Alan (m²) | Not |
|---|---|---|
| 1000 x 2000 | 2,000 | Küçük ve orta boy parçalar için |
| 1220 x 2440 (4 x 8 ft) | 2,977 | Fit (4 x 8 ft) esaslı ölçülendirilmiş projelerde |
| 1250 x 2500 | 3,125 | Piyasada sık görülen ebat |
| 1500 x 3000 | 4,500 | Büyük paneller ve uzun parçalar için |
Yukarıdaki hesapları elle yapmak zorunda değilsiniz. Paslanmaz ağırlık hesaplama aracı bu işi sizin yerinize yapar. Sonucu teklif talebinize ekleyerek kaç levha ya da kaç kilo istediğinizi netleştirmek süreci hızlandırır.
Fiyat; kalite, ebat, miktar ve piyasaya göre değişir, teklif formundan ulaşın. Ürün seçerken paslanmaz sac levha ve rulo sayfalarındaki kalınlık ve ebat aralıklarına da bakabilirsiniz. Kalite ayrımı için 304 mü 316 mı yazısı yol gösterir.
Yoğunluk değerleri EN 10088-1 (paslanmaz çelik listesi) standardından alınmıştır. Boyut ve kalınlık toleransları için EN ISO 9445 serisi (sürekli soğuk haddelenmiş paslanmaz çelik) ve sıcak haddelenmiş ürünlerde EN ISO 9444 serisi esas alınır; hangi toleransın geçerli olduğu ürüne ve teslim koşuluna bağlıdır. Tablodaki ağırlıklar teorik değerlerdir; ticari ağırlık tartıya ve sipariş belgesine göre belirlenir.
Kalınlık (mm) x en (m) x boy (m) x yoğunluk (g/cm³) formülüyle kilogram olarak. Örneğin 2 mm kalınlıkta 1250 x 2500 mm bir 304 levha 2 x 3,125 x 7,90 = 49,4 kg gelir.
EN 10088-1'e göre 304 için 7,90, 316 için 8,00 g/cm³. 430 gibi ferritik kaliteler için 7,70 alınır.
304'te 7,90 kg, 316'da 8,00 kg, 430'da 7,70 kg. Diğer kalınlıklar için bu değeri kalınlıkla çarpmanız yeterlidir.
Kalınlık toleransı, ambalaj ve palet ağırlığı, yuvarlama ve yüzey filmi nedeniyle. Teorik ağırlık nominal kalınlığa göre bulunur, gerçek sac bu değerin biraz altında ya da üstünde olabilir.
Rulo ağırlığını (kg), kalınlık (mm) x en (m) x yoğunluk değerine böler. 1,0 mm, 1250 mm enli 304 rulo için metre başına 9,875 kg çıkar; 5000 kg yaklaşık 506 m eder.
Parçanızın levha üzerine yerleşimine göre en az fire veren ebat seçilir. 1000 x 2000, 1250 x 2500, 1500 x 3000 ve 1220 x 2440 mm yaygın ebatlardır. Özel ebat ve stok için teklif sürecinde bilgi alın.
Teklif için kalite, kalınlık, ebat ve adet ya da toplam kilogram bilgisi gerekir. Teorik ağırlığı hesaplama aracıyla bulup talebinize eklerseniz miktar netleşir ve teklif süreci kolaylaşır.